شەڕی گەورەكان

24/02/2021

هەندرێن شێخ راغب

لەم جوگرافیایەی رۆژهەڵاتی ناوەڕاست، بەم دابەشكاریەی دروست بوو، دوو خاسیەتی داوەتە كێشەی كورد، خاسیەتی نوقڵ و خاسیەتی كارت.. كاتێك ئەمریكاو روسیا گەمەیەكی نێودەوڵەتی ئەنجام بدەن ئەوا كێشەی نەتەوەی وەك ئێمە دەبێتە نوقڵی شیرینی ئاڵوگۆڕی بەرژەوەندیەكانیان، پێچەوانەی ئەوە ئەگەر لەگەڵ یەكتر ناكۆك و دژ بوەستنەوە هەوڵیانداوە كێشەی كورد بكەنە كارت و لەدژی پێگەی یەكتر بەكاریبهێنن..بۆ ئەوەی وێنەكە روونتر بكەمەوە بابەتێك دەخەمەروو: لەم رۆژانەی رابردوو توركیا رایگەیاند ئامادەن دەستبەرداری ئێس 400ی روسی ببن و بیدەنەوە روسیا، بە مەرجێك ئەمریكا واز لە هاوكاری و پشتیوانی كورد بێنێت لە سوریا. واتە كورد بكە نوقڵی شیرینی رێككەوتنمان، منیش دەبمەوە دۆستت..

سیاسەتی نێودەوڵەتان و گەمەی ئیقلیمی وەك توركیاو ئێران، هەمیشە زەبری توندی لە كێشەی كورد داوە، بۆیە ئەگەر كورد بتوانێت خۆی لەوە دوور بگرێت ببێتە نوقڵ یان ببێتە كارت، زۆر باش بەرپێی خۆی دەبینێت، دەتوانێت رێگایەك بۆ خۆی بدۆزێتەوەو بەم رێگایەدا بڕوات، بەڵام ئەمە سەختە، چونكە دابەشكاری كوردو نەبونی قەوارەی سەربەخۆی كورد و نەخشەی جیۆسیاسی ناوچەكە نایەڵێت كورد لە دورەوە بوەستێ. هەندێ جاریش خودی بەرژەوەندی كوردو كێشەكەی ئەوە دەخوازێت لەناو گەمەكە بێت، بۆ نمونە ئێستا ناكرێت كورد لە سوریا واز لە ئەمریكا بهێنێت، یان بەتەنیاو بێ هیچ گرەنتی و چارەسەریەكی سەرەكی بچێتەوە دیمەشق و كۆتایی بە دۆستایەتی ئێستای خۆی بهێنێت لەگەڵ ئەمریكا، ئەوكات نەك نوقڵ بەڵكو دەبێتە ئاردی ناو دڕكان..

لەعێراقیش دۆخەكە سەختە، چونكە شەری ئێران و ئەمریكاو گەمەی نێوانیان گۆڕەپانەكەی عێراقە، هەولێر پایتەختی قەوارەی كورد دەدرێتە بەر موشەك ؟ لێرەدا خۆت بتەوێت یان نا، لایەنێكی ناو ململانێەكەی، هەرچەندە كورد تا دەتوانێت و بۆی دەچێتە سەر گرنگە هیچ جۆرە بەشداریەكی لە ململانێی ئێران و ئەمریكا نەبێت، هاوسەنگی خۆی رابگرێت. بەڵام فشارەكە توندە، بەغداد سیاسەتی سەربەخۆی نیشتمانی و دەستوری نیە، كە بەغداش كێشەی هەبوو، هەولێریش پریشكی سەرەكی بەردەكەوێت.
كورد لەبەردەم گۆرانكاری تازەوچاوەڕوان كراودایە، پەیوەندی ئێران وئەمریكا هەتا سەر بەمجۆرە بەردەوام نابێت، یان جەنگ و گۆڕانكاری، یان رێككەوتنی نوێ دێتە ئاراوە، بۆ هەردوو ئەگەر لەئێستاوە كورد دەبێت خۆی ئامادە كردبێت، چونكە هەر گۆڕانكاریەك لە ئێران، گۆرانكاری گەورەیە، شەڕی گەورەكانە، كورد دەكەوێتە ناو ململانێكان، دەبێت وریاو خاوەن وەرەقەی ئامادەكراوی خۆی بێت.
لەعێراقیش شەڕی گەورەكان هەیە، كورد بەم پەرتەوازەییە ناتوانێت هەرێمێكی بەهێز لەناو عێراق دروست بكات. دۆخی كورد لەعێراق لەناوخۆیدا ناجیگیرو نا تەندروستە..پەیوەندی ناو ماڵی كورد تەواو شپرزەیە، بۆیە یان تێكچون، یان رێكخستنەوە، یان بەجێمان و بوونە نوقڵ چاوەڕێی كێشەی كورد دەكات لە عێراق. 
هەرێمی كوردستان بەمجۆرە عەقڵیەتە ئیدارە نادرێت، دەبێت كورد دوورگەی دیموكراسی و ئازادی و جیاوازیەكان دروست بكات، بۆ ئەوەی پارێزراو رێز لیگیراو بێت. بۆ ئەوەی رێز لیگیراو بین، تەنها قوربانی دان و خوێنی شەهیدەكانمان بەس نیە، بەڵكو دیموكراسی و ئازادی و كرانەوە مەرجی سەرەكین.
شەڕی گەورەكان لێرەیە، گەورە بە، تاوەكو پارێزراو بیت. بچوك بیربكەیتەوە، محەلی دەبیت و دەبیتەوە شیمالی حەبیب.