دزە تێڕامانێک

4 کاتژمێر پێش ئێستا

شەهێن سابیر

 

خۆشەویستی ناتوانرێت تەنها وەک هەستێکی تاکەکەسی یان ئەزموونێکی بایۆلۆژی تایبەت تێبگەین. لە ئاستی کۆمەڵناسیدا خۆشەویستی ـ میکانیزمێکەـ  کە پەیوەندییەکانی دەسەڵات و شوناس و بەرهەمهێنانەوەی نەزمی کۆمەڵایەتی ڕێکدەخات. دامەزراوەی بنەماڵە، نەخشەی ڕەگەزی و تەنانەت لۆژیکی سەرمایەداریش هەموویان بەشدارن لە پێناسەکردن و داڕشتنی.
لە لۆژیکی کۆتایی مۆدێرنیتەدا، خۆشەویستی وردە وردە بووەتە کاڵایەکی ڕەمزی؛ شتێک کە نمایش بکرێت  و نوێنەرایەتی بکرێت. تۆڕە کۆمەڵایەتییەکان گۆڕاون بۆ “سەرمایەی سۆزداری”؛ جۆرێکە لە سەرمایە کە لە ئابووری سەرنجدا ئاڵوگۆڕ دەکرێت.
بەڵام لە ئاستی بوونگەراییدا خۆشەویستی ڕووداوێکە کە بابەتەکە لە خۆبژێوی دەردەهێنێت. ئەم ئەزموونە سنووری "خۆی سەربەخۆ" تێکدەدات و ڕێگە بە پێناسەکردنەوەی ناسنامە دەدات. لەم ڕوانگەیەوە خۆشەویستی هەڵوەشاندنەوەی تاکایەتی نییە، بەڵکو ڕێکخستنەوەیەتی لە بەرامبەر ئەویتردا.
بۆیە دەکرێت خۆشەویستی وەک گرژییەکی دیالکتیکی لە نێوان تاکایەتی و پەیوەندی کۆمەڵایەتیدا سەیر بکرێت:
لە لایەکەوە ئامرازێکە بۆ بەرهەمهێنانەوەی ڕێکخستن؛
و لە لایەکی ترەوە توانایەکی پۆتانسێل بۆ جیابوونەوە لێی.
ئەگەر ئەمڕۆ باسی خۆشەویستی بکەین، بابەتەکە تەنها سۆز نییە، بەڵکو ئەم پرسیارە تیۆرییەیە:
ئایا خۆشەویستی لە جیهانی هاوچەرخدا هێشتا ئەگەری ڕزگاریبوونی هەیە، یان بە سادەیی خراوەتە خزمەت بازاڕ و میکانیزمە نۆرماتیڤەکان؟

ئەم وتارە دەربڕی بۆچونی نووسەر خۆیەتی