دۆخی جیۆپۆلەتیکی هەرێمی کوردستان و ناوچەکە بە قۆناغێکی یەکجار هەستیار، مەترسیدار و پڕ لە گۆڕانکاریی خێرادا تێدەپەڕێت. لە نێوان هاوکێشە هەرێمایەتییەکان و بەرژەوەندییە نێودەوڵەتییەکاندا، قەوارەی سیاسی و دەستووریی هەرێمی کوردستان ڕووبەڕووی زنجیرەیەک فشاری بەردەوام دەبێتەوە کە ئامانج لێی لاوازکردن یان نەهێشتنی پێگەی یاسایی و فیدراڵییەتی هەرێمە. داڕێژەری ئەم سیناریۆ مەترسیدارەی سەرهەرێم ئەردۆگان (تورکیا)یە، جێبەجێکاری سیناریۆکەش تۆم باراک (ئەمەریکا)یە، خاوەن ماڵەکە عێراقە و قوربانییەکەش هەرێمی کوردستانە.
لەم کاتە سەخت و نەهەموارەدا، دەسەڵاتدارانی هەرێم سەرخۆشی بۆنی نەوت و غازن و زۆر بێئاگان لەو پیلانگێڕییەی لە داهاتوویەکی زۆر نزیکدا دەچێتە بواری جێبەجێکردنەوە. ئەو کات دەسەڵاتدارانی هەرێم یا دەبێت بە جانتای پڕ لە پارەوە ڕابکەن و هەرێمی کوردستان جێبهێڵن، یان دەبێت بە شەرمەزارییەوە واژوو لەسەر مەرگی نەتەوەیەک بکەن!
لە ئێستادا ئومێدێکی زۆر بچووک ماوە، ئەویش بەئاگاهاتنەوەی ئەو دوو دەسەڵاتەیە لەسەر پیلانگێڕی و مەترسییەکانی سەر هەرێمی کوردستان. بۆیە پێویستە بە زووترین کات ئەم دوو حیزبە هێزی پێشمەرگە یەک بخەنەوە و ڕێگری لە تواندنەوەی هێزی سەربازیی هەرێم بکەن، چونکە کۆڵەکەی سەرەکیی پاراستنی قەوارەی هەرێمن. بە هیچ شێوەیەک نابێت هیچ هێزێکی جیهانی یان هەرێمایەتی بیر لە تواندنەوەی هێزی پێشمەرگە لەناو سوپای عێراقدا بکاتەوە؛ هێزی پێشمەرگەی کوردستان وەک دامەزراوەیەکی شەرعی و نیشتمانی هێڵی سوورە و نابێت کەس بوێری ئەوەی هەبێت بە خراپ باسی بکات.
دەبێت دەسەڵاتی کوردی باش لەوە تێبگات کە هەر جۆرە پلان یان پێشنیازێک ئامانج لێی تێکەڵکردنی ڕاستەوخۆ یان تواندنەوەی هێزەکانی پێشمەرگە بێت لەناو پێکهاتەی سوپای عێراقدا، ئەمە تەنیا پرسێکی هونەری یان کارگێڕی نییە، بەڵکو گۆڕانکارییەکی ڕیشەیییە لە هاوسەنگیی هێزدا. پێشمەرگە بەپێی دەستووری عێراق (ماددەی ١٢١) وەک هێزی پاسەوانی هەرێم ناسێنراوە؛ لێدان لەم پێگە دەستوورییە و کۆنترۆڵکردنی بڕیاری سەربازیی هەرێم لەلایەن بەغداوە، واتای داماڵینی هەرێمی کوردستانە لە هێزی بەرگریی زاتی و دۆزینەوەی دەروازەیەکە بۆ کۆتاییهێنان بە قەوارە فیدراڵییەکە.
لە دوای دروستبوونی قەوارەی هەرێمەوە، هەمیشە هەوڵێک هەبووە بۆ ڕێگریکردن لە بەهێزبوونی پێگەی کورد. لێرەدا تێڕوانینەکان ئاماژە بەوە دەکەن کە هەندێک دەوڵەتی دراوسێ (بەتایبەت تورکیا بەهۆی تێڕوانینە ئەمنییەکانی خۆیەوە) لەگەڵ لایەنە نێودەوڵەتییەکان یان هاوبەشە ستراتیژییەکانیان (وەک نوێنەر و ڕاوێژکارە سەربازییەکانی هاوپەیمانان) لە گفتوگۆی بەردەوامدان بۆ فۆرمۆلەکردنی سیستەمێکی ئەمنی نوێ لە ناوچەکەدا. هەر پلانێک کە لە ژێر ناوی "ڕێکخستنەوەی ئەمنی" یان "یەکخستنی سوپا" پێشکەش بکرێت، ئەگەر تایبەتمەندی و سەربەخۆیی پێشمەرگە لەبەرچاو نەگرێت، خزمەت بەو ئەجێندایانە دەکات کە دەیانەوێت پانتایی دەسەڵاتی هەرێم بەرتەسک بکەنەوە.
تاکە گەرەنتی بۆ مانەوەی قەوارەی هەرێم، یەکڕیزیی ناوخۆییە کە تاکە چەکە بۆ پووچەڵکردنەوەی پیلانەکان. بەرامبەر بەم جۆرە فشار و سیناریۆ مەترسیدارانە، ناوخۆی هەرێمی کوردستان پێویستی بە هۆشیارییەکی باڵای سیاسی هەیە. پارێزگاریکردن لە یەکگرتوویی هێزەکانی پێشمەرگە، دوورخستنەوەیان لە ململانێی حزبی، و پێداگری لەسەر مافە دەستوورییەکان، تاکە گەرەنتییە بۆ ڕێگریکردن لە هەر جۆرە پلانێکی دەرەکی. بەرپرسانی باڵای هەرێمی کوردستان پێویستە درک بەوە بکەن کە سازشکردن لەسەر دۆسیەی ئەمنی و سەربازی، سەرەتای کۆتاییهێنان دەبێت بە کۆی پڕۆسەی سیاسی و ئابووریی هەرێم
ئەم وتارە دەربڕی بۆچونی نووسەر خۆیەتی