تۆم باراك چاره‌نوسى یه‌په‌ژه‌ یه‌كلاده‌كاته‌وه‌و ئه‌و هێزه‌ش هه‌ڵوێستى خۆى ڕاده‌گه‌یه‌نێت

کوردستان

2 کاتژمێر پێش ئێستا‌ 5211 جار خوێندراوه‌ته‌وه

شارپرێس:

فەرماندەیی گشتیی یەکینەکانی پاراستنی ژنان (یەپەژە) ئاشکرایدەکات، پێشنیازی فەرمی گواستنەوەی هێزەکانیان بۆ ناو دەزگای ئاسایشی ناوخۆ (ئاسایش) لەلایەن نوێنەری تایبەتی ئەمریکاو وەزارەتی بەرگریی ئەو وڵاتەوە پێشکەشکراوە، ڕاشیدەگەیەنێت، "تەنها بەمەرجی پاراستنی خۆبەڕێوەبەری لەناوچە کوردییەکان‌و گەرەنتی دەستوریی مافەکانی ژنان، ئەو پێشنیازانە قبوڵدەکەین".


ڕۆژهلات عەفرین فەرماندەی گشتیی یەکینەکانی پاراستنی ژنان (یه‌په‌ژه‌)و ڕوکسەن محەمەد وتەبێژی یەپەژە، لەپانێڵێکی ئۆنلایندا کە لەلایەن (ئینستیتیوتی ئاشتیی کوردی ـKurdish Peace Institute) ڕێکخرابوو، وەڵامی پرسیارەکانی مێگان بۆدێت (پێشکەشکاری پانێڵەکە)و بەشداربوانیان دایەوە، لەپانێڵەکەدا پاشەڕۆژی یەپەژە، ئاسایشی ژنان‌و مۆدێلی گونجاوی تێکەڵبون لەچوارچێوەی پرۆسەی سیاسیی سوریادا تاووتوێکران.

"14 ساڵه‌ ده‌جه‌نگین‌و سوپا-ش بێ ژنه‌"
ڕوکسەن محەمەد وتەبێژی یەپەژە سەرنجی خستەسەر ئەو شەڕەی کە یەپەژە دژی گروپه‌ جیهادییەکان‌و لەناویشیاندا داعش ئەنجامیداوە ڕایگەیاند، "پێویستە ڕۆڵی ژنان لەبواری بەرگریدا دانی پێدا بنرێت، بەوکارانەی لەم پرۆسە 14 ساڵەیەدا ئەنجاممان داون، مێژویەکمان نوسیەوەو میراتێکمان خوڵقاند، ئێمە تائێستا بۆسەرجەم ژنانی سوریا تێکۆشاوین، ده‌وترێت ژن لەسوپادا نییە، بەڵێ وایە، بەڵام ئەگەر باس لەنوێگەری، هاوچەرخی‌و فرەڕەنگی دەکەین، ئەوا ئێستا کاتی بەشداربونی یەپەژەیه‌ له‌و سوپایه‌دا، سوریا بەپێکهاتە فرەکولتورو فرەناسنامەییەکەی دەناسرێتەوە، ئەمەش تەنها بەبەشداربونی یەپەژە دەستەبەردەبێت، سیستمێک کە ژنانی تێدا پەراوێزبخرێت، ناتوانێت سەرکەوتوبێت، پێویستە یەپەژە بەشێوەیەکی یاسایی دانی پێدابنرێت".

"دەمانەوێت جارێکی دیکە جەخت لەسەر پێویستیی بەرگریی بۆ سەرجەم ژنان بکەینەوە
لای خۆیەوە ڕۆژهلات عەفرین فەرماندەی گشتیی یه‌كینه‌كانى پاراستنى ژنان (یەپەژە) ئاماژەی بەوەکرد، دورخستنەوەی ژنان لەمیکانیزمەکانی بەرگریی لەسوریادا، دەکرێت لێکەوتەی مەترسیداری هەبێت، ئه‌و وتى، "نەمانی هێزی خۆپاراستنی ژنان، مەترسی بۆسەر پاشەڕۆژ دروستدەکات، بەشداربونی ژنان لەسوپادا مەترسی نییە، بەڵکو بەشدارینەکردنیان مەترسییە، بەقەدەغەکردن، نکۆڵیکردن یان پشتگوێخستن هیچ چارەسەرێک نایەتەدی، دەمانەوێت جارێکی دیکە جەخت لەسەر پێویستیی بەرگریی بۆ سەرجەم ژنان بکەینەوە".

"بۆ گرەنتی دەستوریی مافەکانی ژنان، پێویستە یەپەژە بەفەرمی بناسرێت"
ڕۆژهڵات عەفرین بەدەربڕینی ئەوەی کە پەیوەندییەکی ڕاستەوخۆ لەنێوان ئاسایشی ژنان‌و پێگەی یەپەژەدا هەیە، وتی، "چۆن دەتوانین باس لەئاسایشێکی بەردەوام بۆ ژنان بکەین؟ بێگومان ئەمە تەنها بەناسینی بونی یەپەژە جێبەجێدەبێت، تێکۆشانمان هەمیشە بەردەوامدەبێت، ئێمە نوێنەرایەتی بون‌و هیوای ژنان دەکەین، بۆ مسۆگەرکردنی دەستوریی مافەکانی ژنان، ناسینی فەرمیی یەپەژە، مەرجە، پێویستە بەشداربونی ژنان لەسەرجەم کایەکاندا فەراهەمبکرێت، ئێمەش لەم چوارچێوەیەدا کارەکانمان بەڕێوە دەبەین، بۆیه‌ داواده‌كه‌ین مافەکانی ژنان، ببنە خاوەن گەرەنتیی دەستوریی‌و ڕێگه‌ بۆ بەشداربونی ژنان لەناو دەزگاکانی ئاسایش‌و سوپادا بکرێتەوە".

"دەبێت ڕۆڵی ژنان لەسەر بنەمای پەیماننامە نێودەوڵەتییەکان بپارێزرێت"
ڕۆژهلات عەفرین وتی، "پێویستە فشاربخرێتەسەر حکومەتی سوریا بۆ پاراستنی مافەکانی ژنان‌و بەشداریکردنی ژنان لەدەزگاکانی ئاسایش‌و سوپادا، دەبێت ڕێگریی لەسنوردارکردنی ڕۆڵی ژنان بکرێت، پێویستە یاسایەکی چوارچێوەیی بۆ بەشداریی سیاسیی‌و سەربازیی پێکبهێنرێت، ناسینی ڕونی ڕۆڵی ژنان، دەبێت لەسەر بنەمای پەیماننامە نێودەوڵەتییەکان تاووتوێبکرێت‌و مسۆگەربکرێت".

عەفرین تیشکیخستەسەر کۆبونەوەکانیان لەگەڵ به‌رپرسانى باڵاى دیمەشق لەچوارچێوەی پرۆسەی تێکەڵبونداو وتى، "حکومەتی سوریا پێشنیازی بەشداربونی یەپەژەی لەناو هێزەکانی ئاسایشی ناوخۆدا (ئاسایش) هێناوەتە بەرباس، ئه‌مه‌یان ڕاسته‌وخۆ به‌ئێمه‌ وتوه‌، چونكه‌ گوایه‌ لەناو سوپادا گروپی جیاواز هەن، لەڕاستیدا ئەمەش نیگەرانی بۆ داهاتوی وڵاتەکە دروستدەکات، لەو کۆبونەوەیەی لەدیمەشق لەگەڵ بەرپرسانی حکومەت ئەنجامماندا، وتمان دەمانەوێت خۆبەڕێوەبەریی خۆمان لەناوچەکەی خۆماندا بپارێزین، ئەم پێشنیازەمان پێشکەشکردن، نەک بۆ هەموو شوێنێک، بەڵکو تەنها بۆ ناوچە کوردییەکەی خۆمان، ئەمەش دەبێتە گەرەنتییەک بۆ سەرجەم ژنان".

پێشنیازه‌كه‌ى تۆم باراك بۆ یه‌په‌ژه‌ چى بوو؟
ڕۆژهلات عەفرین ئاشكرایده‌كات، لەگەڵ تیمه‌كه‌ى تۆم باراک نوێنەری تایبەتی سه‌رۆكى ئەمریکا بۆ کاروباری سوریاو عێراق کۆبونەوەیەکیان ئەنجامداوە، زیاتر وتى، "هەفتەی ڕابردوو لەگەڵ بەرپرسانی ئەمریکا، واتە گروپەکەی باراک کۆبوینەوە، ئەوان بەڕەچاوکردنی هەستیارییەکانی سوریا، بەداواکارییەکی هاوشێوەوە هاتن، ئەوانیش پێشنیازیانکرد کە لەناو هێزەکانی ئاسایشی ناوخۆدا (ئاسایش) جێگه‌مان بێتەوە، گفتوگۆکانمان لەوبارەیەوە بەردەوامن، هیوادارن چارەسەریەکە لەڕێگەی دیالۆگەوە بەدەستبێت".

ئه‌وه‌شى وت، "بابەتەکە دوبارە لەگەڵ بەرپرسانی حکومەتی سوریاو وەزارەتی بەرگریی تاووتوێدەکەینەوە، ئەگەر بەهیچ شێوەیەک قبوڵنەکرێت، ئەوکاتە ئێمەش هەڵوێستی خۆمان دیاریدەکەین، پرۆسەیەکی بەردەوام لەئارادایە، مسۆگەرکردنی بونی ژنان لەدەستوردا بۆ ئێمە گرنگە، پێویستە ژنان بنەمایەکی یاساییان هەبێت کە پشتی پێببەستن".